Skip to main content

Recept: Stamppot Groen Rechts

Ons motto: aan de slag met het moois dat Nederland te bieden heeft!

Dit recept voor vier personen is een variant op de Hollandsche stamppot, met daarin Turkse en Marokkaanse ingrediënten.

Ingrediënten

1 kg kruimige aardappelen, 750 g. winterwortelen (of ook een kilo), paar grote uien naar smaak (rood is minder sterk, maar aardig voor de kleur), Turkse worstjes, kruiden: gemberwortel, zout, ra’s al hanout (een Marokkaans kruidenmengsel – Wikipedia). Er kunnen nog spekjes bij, of juist Turkse geitenkaas. Boter afhankelijk van eventuele goede voornemens.

Bereiding

Schil aardappels en winterpenen en snij ze in stukken. Winterpenen niet te groot anders zijn de stukken straks nog hard als de aardappels al gaar zijn. Kook aardappels, wortels en 1 gesnipperde ui samen tot gaar. Voeg ook een theelepel ra’s al hanout toe en wat geraspte gember. Begin na kwartier met bakken van de Turkse worstjes. Voeg kort daarna de rest van de ui, gesnipperd toe, zodat die lekker meebakt. Ook hier wat geraspte gemberwortel (niet te zunig). Als aardappels enzo gaar zijn, stampen. Voeg eventueel nog wat ra’s al hanout toe als het niet ‘oosters’ genoeg is.

Opdienen

Doe de hutspot in een schaal, snij de worstjes in stukjes en drapeer die over de schaal met de uitjes-gemberjus. Of vega: meng stukjes geitenkaas door de hutspot, doe de hutspot in de schaal en drapeer er nog wat geitenkaas bovenop, met wat geraspte gember. In beide gevallen is het lekker de schaal nog even onder grill te zetten.

Een vrolijk Kerstfeest en een gezamenlijk Nieuwjaar

Marktwerking werkt?

Tien jaar geleden werd in Nederland marktwerking geïntroduceerd in de zorg. Van een volledig door de overheid gecontroleerde sector naar systeem van gereguleerde concurrentie, zowel bij verzekeraars als bij zorgaanbieders. Wat ons betreft heeft marktwerking 10 jaar de tijd gehad om zich te bewijzen, en dat is maar zeer beperkt gelukt. We kunnen niet meer wachten tot zorgverleners en zorgverzekeraars voldoende transparant gaan worden, onnodige zorg gaan vermijden etc. Tijd voor een grondige revisie, die al lang had moeten plaatsvinden. De overheid had zich teruggetrokken. Deze zal nu weer een centrale rol moeten spelen met centrale tarieven, standaarden, kwaliteitscriteria en productregistratie. Marktwerking blijft, maar wordt beperkt tot planbare zorg, waar concurrentie een beter mechanisme kan zijn dan samenwerking. 

Samenvatting

Tien jaar geleden werd in Nederland marktwerking geïntroduceerd in de zorg. Van een volledig door de overheid gecontroleerde sector naar systeem van gereguleerde concurrentie, zowel bij verzekeraars als bij zorgaanbieders. Regelmatig wordt de vraag gesteld wat de bijdrage is van deze marktwerking aan het beheersbaar houden van de kosten. Discussies over dit onderwerp zijn eigenlijk politiek. Voor- en tegenstanders kunnen de meeste ‘symptomen’ verklaren uit aan- of afwezigheid van marktwerking. Dit komt ook doordat er zo weinig gegevens beschikbaar zijn. Wat in ieder geval helder is, is dat deze ‘marktwerking’ de kosten niet heeft kunnen beperken. En dat was nou juist wat de voorstanders van marktwerking voor ogen hadden. Dat is ook de reden waarom middelen als eigen bijdrage en het beperken van zorg zijn ingevoerd (al dan niet transparant). Ook heeft het systeem niet geleid tot burgers die op basis van goede informatie een juiste afweging kunnen maken tussen kwaliteit en kosten. Die informatie is er niet of niet voldoende.

Arts met slecht product gaat niet failliet

Daarnaast wordt kwaliteit niet beloond, en wordt gebrek aan kwaliteit niet door ‘de markt’ gestraft. Een minder goed functionerende arts krijgt evengoed patiënten. Zijn behandelingen worden gewoon vergoed, ook als zijn ‘product’ niet klantvriendelijk is of duur. Dit afstraffen door de markt zou wel moeten kunnen; kledingzaken gaan immers ook failliet bij te weinig vraag. In deze context heeft de patiënt dus ook niet echt ‘vrije artsenkeuze’. En dan hebben we het nog niet eens over de assertiviteit die nodig is om tegen de eigen huisarts te zeggen: “U schrijft dit nu wel voor, maar is dat omdat u onlangs in Griekenland op cursus bent geweest, met uw vrouw, op kosten van de farmaceut die dit maakt? Of is dit echt de beste keus?”.  Samenvattend: de zorgconsument heeft zo weinig zicht op kosten en kwaliteit dat deze in de praktijk de keuze niet kan maken en de arts volgt.

Tijd voor de revisie

Wat ons betreft heeft marktwerking 10 jaar de tijd gehad om zich te bewijzen. En dat is onvoldoende gelukt. We kunnen niet meer wachten tot zorgverleners en zorgverzekeraars voldoende transparant gaan worden, onnodige zorg gaan vermijden, belangenverstrengeling ophoudt etc. Tijd voor een grondige revisie, die al eerder had moeten plaatsvinden. Daarbij staat niet de vraag centraal of marktwerking alsnog meer of minder moet worden ingevoerd. Het gaat erom dat Nederlanders goede zorg willen, in een overzichtelijk systeem, waar iedereen op redelijke manier aan meebetaalt dan wel aan verdient. Of dat kan binnen marktwerking is ondergeschikt daaraan. Het is een vraag over een instrument. Het is hetzelfde als aan een patiënt met serieuze loopklachten vragen of hij de kunstheup wil evalueren die tien jaar geleden is ingezet. Nee, zegt de patiënt: ik wil goed kunnen lopen!

Kind en badwater

We gaan niet dezelfde fout maken als bij de introductie: helemaal invoeren of helemaal afschaffen. De overheid had zich teruggetrokken maar zal weer een centrale rol moeten spelen. Zij zal op het gebied van tarieven, standaarden, kwaliteitscriteria, wetgeving en productregistratie (niet alleen medicijnen) weer een veel actievere rol moeten gaan spelen. Eén reden is al dat de farmaceutische industrie nu vrij spel heeft en de markt op alle niveaus benadert van minister tot Eerste Hulp post. Een sterke tegenspeler is daarbij nodig.

Marktwerking blijft, maar wordt beperkt

Marktwerking blijft, maar alleen in sectoren waar concurrentie belangrijker is dan samenwerking. Marktwerking kan worden gehandhaafd in sectoren van de zorg waar marktwerking ook echt zijn werk kan doen. Het gaat dan om concurrentie in prijs/kwaliteit-verhouding. Dit kan wel in de zogenaamde planbare zorg, voor ogen, knieen, heupen e.d. In zo’n context kunnen organisaties of patiënten een ‘leveranciers’ kiezen op basis van heldere prijzen, kwaliteit e.a. aspecten die nodig zijn in een vrije markt. Die marktwerking zal zijn werk zal moeten doen binnen de harde randvoorwaarde van transparantie en de toegankelijkheid voor alle patiënten in Nederland.

Preventie en solidariteit

Bij gezondheidszorg gaat het vaak om behandelen als er klachten zijn, en dus om ‘ongezondheidszorg’. Daar wordt veel belastinggeld en eigen bijdragen aan besteed: eerstelijnszorg, tweedelijnszorg etc. Relatief weinig geld wordt besteed aan preventie en gezond leven, eten, bewegen, slapen. Er is een relatie tussen ons gedrag en een flink deel van de kosten van de zorg. Wij denken daarom dat we meer gezamenlijke verantwoordelijkheid van elkaar kunnen vragen: oefeningen doen, pillen slikken, dieet volgen. Dat zullen we samen met de zorgverleners nog wel moeten leren. En solidariteit in de zorg: geldt dat ook voor skivluchten?

Gezondheidszorg = ongezondheidszorg

Bij gezondheidszorg gaat het in feite vaak om behandelen als er klachten zijn, en dus om ‘ongezondheidszorg’. Daar wordt veel belastinggeld en eigen bijdragen aan besteed: eerstelijnszorg, tweedelijnszorg etc. Relatief weinig geld wordt besteed aan preventie en gezond leven, eten, bewegen, slapen. Dat is vreemd, want een flink deel van onze ziektes heeft te maken met hoe we ‘normaal’ leven.

Ongezond gedrag kost ons allemaal geld, maar we blijven solidair

Niet alleen vanuit concrete preventie, bijv. voor obesitas, maar ook gezien wat het ons kost zou het dus slim zijn als mensen zo gezond mogelijk leven. Dat vragen we alleen niet van elkaar; er zijn wat voorlichtingsprogramma’s maar daar blijft het bij. Tegelijkertijd gaan we bij ziekte uit van solidariteit. En uit onderzoek blijkt ook dat Nederlanders dat eigenlijk ook niet ter discussie stellen. Het kan ons allemaal overkomen. We stellen daarom geen vragen bij iemands gedrag, en dragen vervolgens gezamenlijk de kosten, ook als die direct het gevolg zijn van heel erg onverstandig gedrag.

Preventie

Aandacht voor gezond eten, bewegen wordt ook al snel als betuttelend beschouwd, want mensen zijn toch vrij om hun leven in te richten zoals zij willen. Je zou het ook om kunnen draaien: andere mensen mogen ons kennelijk door hun manier van leven extra op zorgkosten jagen.

Als solidariteit te duur wordt…

Als de zorgkosten verder stijgen, en dat blijven ze doen, dan denken wij dat die solidariteit minder zal worden. De laatste jaren zijn er veel nieuwe innovatieve technologieën en behandelingen toegevoegd aan het vergoedingenpakket. Maar deze behandelingen, bijvoorbeeld voor de bestrijding van kanker, zijn erg duur en drukken dus zwaar op de zorgbegroting. Met de huidige aanpak zal de eigen bijdrage stijgen, dan wel de zorgtoeslag lager worden.

Gezamenlijke verantwoordelijkheid

De zorg en de financiering ervan zijn nu erg complex (verder lezen). Toch is het duidelijk dat er een relatie is tussen ons gedrag en een deel van de kosten van de zorg. Wij denken daarom dat we meer gezamenlijke verantwoordelijkheid van elkaar kunnen vragen. Het is wat ons betreft logisch dat je een kuur afmaakt, dat je je oefeningen doet en dat je je aan de eetvoorschriften houdt. Die benadering is niet wat we gewend zijn; maar wel noodzakelijk. We zullen daarbij geholpen moeten worden met aandacht van zorgverleners, en aantrekkelijke hulpmiddelen als applied gaming. Vanuit de gezondheidszorg zal dit moeten worden ontwikkeld.

Die gezamenlijke verantwoordelijk betreft dus ook de zorgverlener. De behandeling is dus niet een maagverkleining, maar een traject dat leidt tot blijvend lager gewicht (de maagverkleining is een van de middelen).

Solidair met alles?

Daarnaast is het een optie om bijv. een referendum te houden of ‘echte discussie’ te voeren over die solidariteit. We kunnen ons afvragen of alle zorg-, vervoer- en andere kosten ten gevolge van bijvoorbeeld een gebroken been tijdens de skivakantie vergoed moeten worden? Als er meer dan 400.000 arme kinderen zijn in Nederland die niet kunnen trakteren op school bij hun verjaardag, en ook geen sportschoenen kunnen kopen, dan is misschien wat veel gevraagd om hen te vragen mee te betalen aan de jaarlijkse skivluchten. Sportschoenen voor arme kinderen of skivluchten voor wintersporters: wat vindt u?

Menselijke terrorismebestrijding

Groen Rechts vindt dat we een strak anti-terrorismebeleid moeten voeren, binnen kaders van goede privacywetgeving. Maar ook met …. menselijkheid.

Terrorismebestrijding is ongelooflijk belangrijk. Dat moet je goed aanpakken met alle middelen die we in huis hebben, o.a. bij de screening van vluchtelingen. Een onafhankelijke privacy waakhond zou de overheid alleen wel moeten kunnen beperken of stoppen, als ze doorschieten.
Maar laten we het ook eens heel anders bekijken: stel Muhammad is naar Syrië gegaan. Zijn moeder is doodsbenauwd dat hem iets overkomt, maar ze is ook wel een beetje trots. Zijn vader vraagt zich af wat hij heeft gemist dat zijn zoon zo is ontspoord. En broertje Yusuf … die zit op de bank en ziet zijn ouders bang ruziën; en hij mist zijn broer. In de kranten leest hij dat zijn premier zegt: ‘Liever dat jihadisten daar sterven dan dat ze terugkeren’.
Groen Rechts vindt dus dat we een strak anti-terrorismebeleid moet voeren, en zelfs dat de screening van vluchtelingen beter moet dan nu gebeurt. Maar stel nou eens: hun zoon Muhammad sterft in Syrië. Wat zou er gebeuren als we zijn ouders en zijn broertje opzoeken, en hen condoleren met het overlijden van hun zoon en broer (ook een Nederlander)? Wat zou er dan gebeuren?

Groen Rechts: we zullen het samen moeten doen! Serieuze terrorismebestrijding, veiligheid, privacy en …. menselijkheid.

NB: Meer over het Pygmalion-effect en terrorismebeleid op de website van de Correspondent.