Open data voor iedereen

Open data is informatie die op een open en voor software leesbare manier is opgesteld en op het internet is gepubliceerd, en die zoveel mogelijk zonder beperkingen kan worden hergebruikt. Alles hangt daarbij natuurlijk af van de kwaliteit en de consistentie van de informatie (zijn alle velden op de juiste manier gevuld, worden er standaarden gebruikt, bijv. voor plaatsnamen etc.).

Groen Rechts vindt dat alle partijen in de publieke sector zo snel mogelijk goede open data en ‘open documenten’ ter beschikking moeten stellen. Dit geldt naast ministeries, provincies, gemeenten, waterschappen, bestuursorganen, CBS, CPB, WRR etc. ook voor musea, zorgverzekeraars e.a. De mate waarin hieraan wordt voldaan zal een belangrijk criterium moeten worden bij financiering, subsidies e.a. Wij hechten hier zoveel waarde aan omdat het met publieke middelen verkregen informatie betreft die een nog nauwelijks voorstelbare maatschappelijke en economische waarde heeft.

Wat is open data?

Open data is informatie die op een open en voor software leesbare manier is opgesteld en op het internet is gepubliceerd, en die zoveel mogelijk zonder beperkingen kan worden hergebruikt. Alles hangt daarbij natuurlijk af van de kwaliteit en de consistentie van de informatie (zijn alle velden op de juiste manier gevuld, worden er standaarden gebruikt, bijv. voor plaatsnamen etc.).  Zie verder hieronder voor toelichtingen op Open Data en Bestuur en Open data.

Open Data verwerken vereist meestal technische kennis van bestandsformaten, data etc., maar met behulp van open data kunnen apps en andere programma’s worden gemaakt die een grote waarde kunnen hebben voor de maatschappij. Een goed voorbeeld is Buienradar (met open data van het KNMI).

Wat is het niet: Big Data

Bij Big Data gaat het niet om open data of niet. Bij Big Data gaat het om de hoeveelheid. Volgens WikipediaMen spreekt van big data wanneer men werkt met een of meer datasets die te groot zijn om met reguliere databasemanagementsystemen onderhouden te worden. (Ons standpunt over Big Data)

Open data: van verplicht naar normaal

Nederland is al een eindje op weg met ‘open data’. Het gaat alleen te langzaam. Groen Rechts vindt dat de overheid maar ook alle andere partijen in de publieke sector op 31 december 2018 de (nog af te spreken) selectie van open data ter beschikking moeten stellen, conform de afgesproken kwaliteit (bij voorkeur vanaf ****; zie hieronder). Elk jaar daarna zullen de eisen hoger worden. De mate waarin hieraan wordt voldaan wordt een belangrijk criterium bij financiering, subsidies e.a. Wij hechten hier veel waarde aan omdat het met publieke middelen verkregen informatie betreft.

Waar mogelijk zullen er per sector afspraken gemaakt worden, bijv. onder regie van het NEN, om te zorgen dat de data optimaal te gebruiken en te koppelen is door gemeenschappelijk gebruik van metadata-standaarden.

Open data en bedrijven en organisaties

Ook voor bedrijven en organisaties zijn open data een belangrijke bron van informatie voor alles van strategische besluitvorming tot belading van vrachtschepen in de binnenvaart. Met de genoemde afspraken per sector kan er, anoniem, getoetst worden hoe de eigen organisatie het doet t.o.v. vergelijkbare organisaties. In de ontwikkelingssamenwerking zijn hiervoor stappen gezet, maar ook hier kan het sneller.

Open data en bestuur

Digitale transparantie is een vereiste voor de moderne democratie en rechtsstaat. Het versterkt de informatiepositie van inwoners, journalisten en belangenorganisaties, en zelfs die van ambtenaren en politici. Overheden en politici kunnen hiermee verantwoordelijk gehouden worden en het verbetert besluitvormingsprocessen. Dit zorgt voor een effectievere en efficiëntere overheid. Open Data Van gemeenten tot intergouvernementele organisaties: alle overheden en politieke organisaties produceren, verzamelen en archiveren informatie. Informatie zoals notulen van volksvertegenwoordigende organen, wetten, stemresultaten, verkiezingsuitslagen, financien, aanbestedingen, inkoopdata en nevenfuncties van overheidsfunctionarissen. Het vrijgeven van deze informatie als open data brengt innovatie naar de wereld van politiek en bestuur. Hergebruik Met deze open data kunnen toepassingen gemaakt worden die overheidsfinanciën en beleid monitoren en volgen. Het stelt beleidsmakers, belangenorganisaties, journalisten en inwoners in staat om te analyseren, benchmarken, factchecken, monitoren, discussiëren, bij te dragen en te informeren. Dit maakt open overheidsdata het fundament voor innovatieve manieren van samenwerking, participatie en interventie op het vlak van politiek en bestuur.

Toelichting: wat is ‘Open Data’?

Introductie

(citaat van Wikipedia)

Open data is een term die wordt gebruikt om vrij beschikbare informatie aan te duiden. De voorwaarden waaronder deze informatie beschikbaar is wordt beschreven in licenties en gebruiksvoorwaarden. Bij open data wordt er wel naar gestreefd om de beperkingen in hergebruik tot een minimum te beperken. ….. De overheid hanteert de volgende definitie voor open data:

  • Compleet: alle openbare data en informatie
  • Primair: brongegevens, niet geaggregeerd
  • Tijdig: zo snel als kan, om nu te behouden
  • Toegankelijk: voor iedereen, voor elk legaal gebruik, zonder (fin.) drempels
  • Machine leesbaar: voor automatische verwerking
  • Non-discriminatoir: zonder opgaaf v. reden, zonder registratie
  • Open standaarden: zodat het format geen drempel is
  • Open licentie: geen beperking o.b.v. auteurswet, databankenwet, of geheimhouding

Verschillende overheden hebben al een register opgestart met verwijzingen naar open data. 

Linked Open Data: vijfsterrenmodel

Om partijen die open data publiceren te stimuleren om hun data in een zo herbruikbaar mogelijk formaat beschikbaar te stellen, heeft Tim Berners-Lee een vijfsterrenmodel voorgesteld. Hierbij worden de volgende sterren toegekend:

  • * De informatie is beschikbaar op het internet, in welk formaat dan ook.
  • ** De informatie is online beschikbaar in een gestructureerd formaat, dat geschikt is voor automatisch hergebruik (zoals Excel in plaats van een plaatje van een tabel).
  • *** De informatie is online beschikbaar in een open bestandsformaat (zoals CSV in plaats van Excel).
  • **** Al het bovenstaande, en bovendien wordt gebruikgemaakt van de open standaarden Resource Description Framework (RDF) en SPARQL, zodat anderen makkelijk naar de dataobjecten kunnen verwijzen.
  • ***** Al het bovenstaande, en bovendien wordt er naar data van anderen verwezen voor meer context van de data.

Linked Open Data (LOD) is ook een community project dat onder toezicht staat van de W3C-organisatie. Linked Open Data (vijf sterren) is het essentiële onderdeel van het Semantisch Web. Tegenwoordig spreekt men vaak ook over Linked data als het gaat over vrij beschikbare informatie op internet.

Toepassingen open data: Buienradar

Door het combineren van opengestelde data en publiceren via bijvoorbeeld een mobiele of web toepassing, kan deze gebruikt worden door burgers. Op deze manier geeft open data waarde terug aan de samenleving. Er zijn vele voorbeelden van het hergebruik van Open Data, zoals bijvoorbeeld Buienradar die gebruikmaakt van data van het KNMI. Ook op het gebied van veiligheid is er data beschikbaar, denk hierbij aan P2000 meldingen en aantallen aangiften. Deze data kan worden gebruikt om inzicht te bieden in de veiligheid van een bepaald gebied.

Big data voor ons allemaal – maar met de AVG

Big data voor ons allemaal – maar met de AVG

Grotere ondernemingen, en een deel van de kleine, zijn al druk bezig met big data: verzamelen, duiden en ernaar handelen. De overheid moet zeker niet achterblijven, niet alleen met big data als ondersteuning voor beleidsvorming maar ook voor opsporing. In zorg en onderwijs maar ook bij justitie kan big data helpen bij vinden van patronen, onderzoek naar effecten van beslissingen en bij het ontwikkelen van beslissystemen.

Ook zullen overheden van ministeries tot gemeenten meer open data moeten gaan publiceren, conform de afgesproken standaarden.

Privacy is hierbij altijd een belangrijk uitgangspunt. Gezien de datahonger van de overheid en de grenzen die hierbij worden overschreden, zal een onafhankelijk orgaan als de Autoriteit Persoonsgegevens meer mogelijkheden moeten krijgen voor toezicht en sancties, ook naar ministeries en gemeenten. 

Trends

Grotere ondernemingen, en deel van de kleinere, zijn al druk bezig met big data: verzamelen, duiden en ernaar handelen. Ook de overheid is bezig met de eerste verkenningen.

Overheid

De overheid moet zeker niet achterblijven, niet alleen met big data als ondersteuning voor beleidsvorming maar ook voor opsporing. Privacy is hierbij een belangrijk punt.

Big data in de zorg

Met (geanonimiseerde) big data kan artsen informatie worden aangeboden waarin de effectiviteit van behandelingen, medicijnen en middelen in vergelijkbare gevallen wordt getoond. Artsen stellen elkaar dit soort vragen van oudsher al, maar daar worden privacy-gevoelige apps voor gebruikt als Whatsapp. Het nu aangekondigde onderzoek naar belangenverstrengeling in de zorg zou niet eenmalig moeten zijn; dit kan goed een onderdeel vormen van een blijvende monitor op misstanden in de zorg.

Big data bij justitie

Zo kan Justitie big data gebruiken bij het verder verbeteren van de rechtsspraak omdat met big data patronen in de behandeling van burgers of het proces opgespoord kunnen worden. Maar ook opsporing van uitkeringsfraude, patronen bij vastgoedtransacties, incassobureaus e.d.

Big data voor alle bedrijven

Grote bedrijven hebben al eenvoudiger toegang tot big data omdat het toepassen ervan nu nog een flinke investering vergt (systemen, analisten, duiding). Om ook het MKB versneld toegang te geven zal er bijv. bij de KVK’s big data centra moeten komen per sector. Ook kleinere bedrijven kunnen dan bijv. de eigen data toetsen aan de in de hele sector verzamelde data, of gezamenlijk onderzoeksvragen formuleren.

Big data voor alle burgers

Daarnaast zouden burgers overheid en bedrijfsleven met big data kunnen controleren. De controlerende taak van onze parlementsleden kunnen we helaas onvoldoende aan hen overlaten. Er is kennelijk nog een instantie nodig die burgers die laat zien of verkiezingsbeloftes worden omgezet in beleid, welke wetten werken, en welke niet; welke subsidies echt iets opleveren, en welke niet.

Privacy

Privacy van burgers en bedrijven moet wel een uitgangspunt zijn bij het uitbouwen van het gebruik van big data. Gezien de slechte staat van de dienst van de overheden op de verschillende niveaus zal de Autoriteit Persoonsgegevens meer bevoegdheden en middelen moeten krijgen om haar rol adequaat te kunnen spelen.

Toelichting: Big data

Inleiding
(Citaat van Wikipedia)  Men spreekt van big data wanneer men werkt met een of meer datasets die te groot zijn om met reguliere databasemanagementsystemen onderhouden te worden. Big data spelen een steeds grotere rol. De hoeveelheid data die opgeslagen wordt, groeit exponentieel. Dit komt doordat consumenten zelf steeds meer data opslaan in de vorm van bestanden, foto’s en films (bijvoorbeeld op Facebook of YouTube) maar ook doordat er steeds meer apparaten zelf data verzamelen, opslaan en uitwisselen (het zogenaamde internet der dingen) en er steeds meer sensordata beschikbaar zijn. Niet alleen de opslag van deze hoeveelheden is een uitdaging. Ook het analyseren van deze data speelt een steeds grotere rol. Deze data bevatten immers een schat aan informatie voor marketingdoeleinden.
Definitie

De definitie van big data is niet altijd duidelijk en de term big data wordt vaak ten onrechte gebruikt. Volgens Gartner gaat het om drie factoren:

  • de hoeveelheid data;
  • de snelheid waarmee de data binnenkomen en/of opgevraagd worden;
  • de diversiteit van de data. Hiermee wordt met name bedoeld dat de data ongestructureerd zijn en niet in een traditionele database opgeslagen kunnen worden.

Als aan minimaal twee van bovenstaande factoren is voldaan, spreekt men in het algemeen over big data.

Drie andere factoren zijn:

  • de variatie in de data. M.a.w. verschillende bronnen kunnen elkaar tegenspreken en het geheel extra compliceren;
  • de kwaliteit van de data: de ene bron is minder betrouwbaar dan de andere;
  • de complexiteit van de data: de mate waarin ongestructureerde data van verschillende bronnen met elkaar te combineren zijn.

Deltaplan Nederland Digitaal

Deltaplan Nederland Digitaal

Nederland zit bij de koplopers in digitalisering. Maar het kan nog beter, ook om ons land de leiding te laten nemen in verdere digitalisering met behoud van de menselijke maat. En om alle losse plannen samen te laten werken en de veiligheid en privacy te garanderen. Deltaplan Nederland Digitaal behelst een programma dat loopt van versnelde uitrol van glasvezel in heel Nederland robots en internet of things tot vakken op de basisschool en cyber warfare. Het kan onvermijdelijk worden dat er een nutsbedrijf in het leven wordt geroepen dat de basisinfrastructuur van vast- en mobielinternet en kabel gaat verzorgen.  

Trends

Het gaat al goed met de uitrol van glasvezel, het aantal mensen dat producten maakt voor het web en daarop koopt en verkoopt, aan gaming doet etc. Het aantal apparaten dat via de netwerken, draden of draadloos, zal werken zal  exponentieel toenemen. En door digitalisering en robotisering zullen meer en meer onderdelen van ons leven zich online afspelen dan wel ondersteund worden door digitale en fysieke hulpmiddelen (robots, informatie- en beslissystemen).

Veilige infrastructuur?

Het internet is al jaren veel meer dan toegang tot het web voor particulieren, bedrijven en organisaties. Het belang van een veilig en stabiel internet zal door het ‘internet of things’, zelfrijdende auto’s en andere ontwikkelingen nog exponentieel groter worden. Het is de vraag of het samenspel van elkaar concurrerende telecom- en kabel/glasvezelbedrijven een infrastructuur garandeert die de privacy waarborgt en tegelijkertijd tegen aanvallen bestand is. Dit geldt des te meer voor een noodsysteem dat de overheid in staat moet stellen te reageren op aanvallen of andere ‘events’ als grote overstromingen.

Digitale dijken

Het kan daarom nodig worden dat de overheid een organisatie in het leven roept, die, net als bij Tennet voor elektriciteit, de basisinfrastructuur van vast- en mobielinternet, kabel en glasvezel verzorgt. De splitsing tussen beheer en transport van energie wordt daarmee dus ook toegepast bij communicatie. De oude ‘nutsvoorzieningen’ van post, telegrafie en telefonie komen daarmee deels weer terug bij de overheid. Internet kan immers beschouwd worden als “zijnde van openbaar nut omdat het belangrijke producten of diensten levert die in het algemeen belang zijn” (Wikipedia: Nutsbedrijf).

Deltaplan Nederland Digitaal

  • nutsbedrijven voor basisinfrastructuur kabel en mobiel internet. Nog sneller internet tot in alle uithoeken van Nederland. In combinatie met snelle forenzentreinen zal dit de trek naar de grote steden en het fileleed verminderen
  • robotisering waar mogelijk, wat een deel van het vergrijzingsprobleem zal oplossen
  • subsidies voor onderzoek in kunstmatige intelligentie voor doorontwikkeling op de Nederlandse markt (i.t.t. de huidige uitverkoop naar de VS)
  • optimale gegevensuitwisseling (standaardisatie, NEN)
  • inrichten van een ‘legerdivisie’ voor cyber warfare
  • inrichten van strakke privacy, zodat gegevensuitwisseling en big data gebruik ook acceptabel blijven/worden
  • vakken op school, opleidingen

Robotisering

Wij willen de inzet in Nederland van robots sterk stimuleren, liefst met in Nederland ontwikkelde (onderdelen van) robots. Robots zullen allerlei werkzaamheden kunnen gaan overnemen, maar er zullen ook allerlei nieuwe banen bijkomen. Uitgangspunt voor ons is dat het er niet alleen om gaat om werk goedkoper te maken; dan is het niet meer dan een middel om te bezuinigen dan wel de winst te verhogen. Het doel moet zijn om de kwaliteit van ons leven en onze samenleving erop vooruit te laten gaan. Ook kan het bijdrage leveren om de gevolgen van de vergrijzing tegen te gaan.

Menselijke maat en privacy

Maar wel met de menselijke maat: robotisering als hulpmiddel om onze doelen te bereiken: dankzij robots meer tijd voor zorgverleners aan het bed wat sterk bijdraagt aan het genezingsproces. En vanuit strenge privacy regels.