Skip to main content

Deltaplan Nederland Duurzaam

Er komt een Deltaplan Nederland Duurzaam (zie ook McKinsey), Nederland eindelijk gaat starten met de overgang naar een duurzame samenleving. Internationale klimaatdoelstellingen zijn aardig, maar werken natuurlijk niet om elkaar te motiveren om deze omslag te maken. Het Deltaplan wordt een ‘programma’ dat het ontwikkelen van de financiële randvoorwaarden, technologische innovaties en burgerprojecten behelst. En samenhang brengt in alle verschillende initiatieven en platforms. Uitgangspunt is dat het een plan is waarin burgers, bedrijven en organisaties samenwerken, waarbij de overheden faciliteren.

Huidige situatie

Rekenkamer: het huidige energiebeleid kent drie doelen: betaalbaarheid, betrouwbaarheid en duurzaamheid. Als we terugkijken op tien jaar energiebeleid, zien we dat het beleid niet wezenlijk verandert, maar dat verschillende kabinetten wel steeds andere accenten leggen. In vergelijking tot andere EU-lidstaten bevindt Nederland zich met het realiseren van het aandeel duurzame energie in de achterhoede. Ook is er beperkte samenhang en prioritering in het energiebeleid, waardoor ook parlement en samenleving onvoldoende inzicht kunnen krijgen in de gevolgen van de keuzes in het energiebeleid. Een substantieel deel van de instrumenten voor verduurzaming van het energiebeleid werkt onvoldoende doelmatig en/of doeltreffend.

Deltaplan

Het Deltaplan wordt een ‘programma’ dat het ontwikkelen van de financiële randvoorwaarden, technologische innovaties en burgerprojecten behelst. Het plan moet nog worden uitgewerkt, maar overzicht, samenhang, prioritering en verantwoording zijn de pijlers.

Financiering

Financiering zal mogelijk worden door investeringen van pensioenfondsen, banken en andere partijen, binnen garanties die door overheden op verschillende niveaus gegeven kunnen worden.

Een volgende bron zijn burgers zelf die via crowdfunding kunnen deelnemen. Sowieso zal het goed zijn voor het draagvlak om alle burgers, klein en groot, aandelen te geven.

Een andere bron komt uit het plan om provincies te veranderen in een soort uitvoeringsorganen (en niet net te doen alsof ze voor de burgers een functie vervullen die gerelateerd is aan de verkiezingen). De eerder verkregen gelden uit de verkoop van energiebedrijven kunnen naar het Deltaplan.

De regering kan op dit moment lenen met een bijzonder lage rente, dus financiering is praktisch gezien niet een groot probleem. Door die lage rente hebben de rentebetalingen ook geen grote directe consequenties voor de begroting, maar leningen moeten wel terugbetaald worden. Overigens heeft de bankencrisis laten zien dat als het moet, dat er dan geld is. Voor ons is het klimaat net zo urgent als het eventuele omvallen van systeembanken.

Volksvertegenwoordigers: urgenda!

Discussies in de Tweede Kamer gaan steevast over de vraag of iets wel is doorgerekend. Goede voorstellen zijn daarom in het begin al afgeschoten in plaats van de collega te vragen de voorstellen uit te werken. Je zou bijna zeggen dat ze op de stoel van de minister van Financiën gaan zitten. En je zou zeggen dat ze blij zijn dat er iemand met een ambitieus plan komt, gezien de urgentie van de situatie.

Ideeën

Naast de gebruikelijke ideeen van isolatie, opwekking, cradle to cradle etc. alvast wat andere ideeen:

3D en insecten: er zijn insecten die op sommige continenten al een van oudsher een eiwitrijke aanvulling op het voedsel vormen. Wij stellen voor om dit alternatief versneld te onderzoeken en de productie ervan te vergroten. Dit geldt ook voor 3D printen van voedsel.  #ondernemend

Drijvende zelfvoorzienende steden: Een idee is om maatregelen te nemen voor als de stijging van het zeewater versnelt doorzet. Een plan is om een drijvende stad te bouwen, die volledig zelfvoorzienend is en een afspiegeling is van de Nederlandse bevolking. Een prachtig exportproduct voor Nederland, en een goede voorbereiding mochten we inderdaad de ruimte ingaan.

Duurzaamheid

De Nederlandse overheid maakt veel te weinig werk van duurzaamheid, letterlijk en figuurlijk. Ondertussen is duidelijk dat de klimaatontwikkelingen hun opmars voortzetten, maar dat is volgens deze regering een ‘issue voor een volgende formatie’. Vanuit onze visie van ‘duurzaam kapitalisme’ vinden wij dat de omslag naar een duurzame samenleving veel krachtiger en sneller moet worden opgepakt. Er komt een Deltaplan Nederland Duurzaam, dat zo snel mogelijk op stoom moet komen. In dat plan wordt samen gewerkt door burgers, bedrijven en organisaties. De overheid faciliteert.

Passieve energie

Nederland maakt geen werk van duurzaamheid, letterlijk en figuurlijk. Ondertussen is duidelijk dat de klimaatontwikkelingen hun opmars voortzetten, maar dat is een ‘issue voor een volgend kabinet’. Het heeft kennelijk een urgentieniveau van ‘alweer een dossier’ dat in de formatie 3 jaar geleden geen prioriteit had.

Klimaatdoelen

De akkoorden van Parijs e.a. doelen zijn belangrijk, zeker ook internationaal. Voor veel burgers en bedrijven zullen deze alleen geen enkele concrete waarde hebben. Het zijn immers niet onze doelen. Een andere kanttekening is dat dit soort mega-akkoorden zo moeizaam zijn bevochten, dat de bereidheid ze te wijzigen laag is. Maar ondertussen kan het nodig zijn dat de scenario’s en maatregelen worden bijgesteld. En daar kunnen we dan niet weer jaren over gaan onderhandelen. Wij stellen daarom voor dat we gaan voor Nederlandse doelen. Die werken we concreet uit samen met burgers, bedrijven en organisaties.

Vanzelfsprekend doen we dat binnen het kader van ‘Parijs’ maar als die doelstellingen niet realistisch meer zijn kunnen we niet wachten op een volgende onderhandelingsronde. Er zijn die dan bang zijn dat de concurrentiepositie van Nederland in de EU verslechtert door de extra investeringen die wij wel doen, en anderen landen niet. Dat is alleen zo als de transitie niet tegelijkertijd als doel heeft om te innoveren en daar ook aan te verdienen. Daarnaast moet je soms de kip durven zijn, om daarna het ei te leggen. Als Nederland voorloopt en voordelen laat zien, dan zullen andere landen willen aansluiten, en zal de EU gaandeweg regelgeving aanpassen (een soort Calimero Californië-effect).

Nu beginnen – samen met burgers & bedrijven

Vanuit de klimaatontwikkelingen en onze visie van ‘duurzaam kapitalisme’ vinden wij dat we zo snel mogelijk moeten starten en vaart maken. De omslag naar een duurzame samenleving moet veel krachtiger en sneller worden opgepakt. Daarmee zorgen we dat het straks geen noodmaatregelen worden. Als we er nu voor gaan, dan kunnen burgers en bedrijven optimaal kiezen voor maatregelen die bij hen passen, en daarmee optimaal profiteren van de omslag.

Deltaplan Nederland Duurzaam

Daarom komt er Deltaplan Nederland Duurzaam (zie ook McKinsey), Nederland eindelijk gaat starten met de overgang naar een duurzame samenleving. Internationale klimaatdoelstellingen en lidmaatschap van de klimaatclub van Bill Gates zijn aardig. Dit draagt alleen natuurlijk niet bij om elkaar te motiveren om de echte omslag te maken. Het Deltaplan wordt een ‘programma’ dat het ontwikkelen van de financiële randvoorwaarden, technologische innovaties en projecten van burgers en bedrijven behelst. En dat gaan we dus samen doen. Ons Deltaplan Nederland Duurzaam is dus niet subsidies voor grote bedrijven en wat CO2 maatregelen. Het is samenwerken van burgers met Nederlandse bedrijven en organisaties om Nederland weer toekomst-vast te maken.

Duursaam

Dit Deltaplan raakt ons straks allemaal. Maar we kunnen er ook allemaal aan meedoen, en ons voordeel meedoen. Van groene daken, samen pakjes laten bezorgen, meer groen in de tuin tot duurzame richtlijnen voor alle nieuwe huizen en kantoren. En nog meer zelf energie opwekken in huizen en kantoren. Iedereen krijgt aandelen; burgers, bedrijven, organisaties. Een voorbeeld: voetbalverenigingen kunnen punten krijgen voor duurzaamheid en goed voedsel, en dan voor een lager tarief of met een garantiestelling lenen voor een nieuw clubgebouw.

Ondernemers

Samen dus met onze Nederlandse ondernemingen die hofleverancier van het Deltaplan worden. We zijn trots op de veeteeltbedrijven en juichen hun investeringen in uitbreiding toe. En zij kunnen straks de transitie maken naar duurzame veeteelt, gesteund door burgers en overheid. Wij eten hun karbonades, maar over 5 jaar zijn die wel allemaal duurzaam geproduceerd.

Overheid & Duurzaamheid

De overheid zal het goede voorbeeld moeten geven in duurzame criteria bij aanbestedingen en het opstellen van bouwvoorschriften, wetten, bij inkoop e.a. Ook zal er een investeringsbank of andere organisatie moeten komen die de financiering stimuleert en waar nodig verzorgt. Het elektriciteitsnetwerk zal verder geschikt moeten worden gemaakt voor teruglevering door lokaal opgewekte energie.